เปิดใจ"น.อ.สมศักดิ์ ขาวสุวรรณ์" ประธานบอร์ด TOT

คุยทุกเรื่องกับประธานบอร์ดทีโอที ตั้งแต่ตั้งกรรมการสอบข้อเท็จจริงโครงการเน็ตชายขอบที่เหลวเป๋วไม่เป็นท่า หวังกระชากคนผิดมาลงโทษ ยันไม่มีมวยล้ม บทบาท 5G ที่ต้องหาพันธมิตร เอาศักยภาพมาแปะยี่ห้อทีโอที ไม่สนทำ PPP เผยจิ๊กซอว์สำคัญ TOTMobile หัวหมู่ทะลวงฟัน 5G ชี้ผู้บริหาร ทีโอทีหมดเวลาทะเลาะกันแล้ว พร้อมเผยสเปกกจญ.คนใหม่ทีโอที ต้องรอบรู้ เพียบพร้อมด้วยเครือข่าย และต้องมีคุณธรรม
          น.อ.สมศักดิ์ ขาวสุวรรณ์ อธิบดีกรมอุตุนิยมวิทยา ในฐานะประธานบอร์ดบริษัท ทีโอที จำกัด (มหาชน) กล่าวถึงโครงการเน็ตชายขอบที่ทีโอทีถูกกสทช.ยกเลิกสัญญาว่า ก่อนหน้าที่กสทช.จะยกเลิกสัญญาโครงการเน็ตชายขอบกับทีโอทีเมื่อวันที่ 4 ต.ค.ที่ผ่านมา บอร์ดทีโอทีได้แต่งตั้งคณะกรรมการสอบข้อเท็จจริงความล่าช้าที่เกิดขึ้น โดยเอาบอร์ดลงไปเป็นกรรมการ มี "โกมล จิรชัยสุทธิกุล" ซึ่งเป็นรองเลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา ที่มีความเชี่ยวชาญด้านกฎหมาย เป็นประธาน โดยมีการประชุมกันไปแล้ว 11 ครั้งต่อเนื่อง คาดว่าการประชุมบอร์ดทีโอทีประจำเดือนธ.ค.จะได้ทราบข้อเท็จจริงทั้งหมด
          สอบเน็ตชายขอบ "ไม่มีมวยล้ม"
          "ผมจะเปิดแถลงข่าวถึงผลสอบข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นว่าเป็นเพราะอะไร ถึงแม้ผู้บริหารเข้าไปพูดคุย กับกสทช.ทำให้เห็นแนวโน้มว่าการทำงานหลายอย่างตรงนี้น่าจะได้ข้อยุติที่ดีขึ้น ที่อาจทำให้เกิดความเสียหายกับทีโอทีไม่มากนัก แต่ก็ต้องมีการสอบสวนหาข้อเท็จจริงผู้ที่ทำให้เกิดความล่าช้า ที่ทำให้เกิดผลกระทบกับองค์กร ซึ่งตอนนี้อยู่ในขั้นตอนการสอบสวน รับรองไม่มีมวยล้ม"
          ทั้งนี้ในสมัยพล.อ.สุรพงษ์ สุวรรณอัตถ์ เป็นประธานบอร์ดก่อนหน้านี้ ได้เคยมีการตั้งกรรมการสอบข้อเท็จจริง แต่ดูเหมือนทุกอย่างจะเงียบหาย ถูกปกปิด หมกเม็ด ข้อเท็จจริง หลีกเลี่ยงที่จะยอมรับความผิดที่เกิดขึ้นจนฟางเส้นสุดท้ายคือการบอกเลิกสัญญาจากกสทช. จนมั่นใจได้ว่าความล่าช้าที่เกิดขึ้นที่ทำให้ทีโอทีเสียหาย เกิดจากสาเหตุไม่ปกติในการบริหารจัดการโครงการ
          ประธานบอร์ดทีโอที ยกตัวอย่างให้เห็นว่าอย่างการผิดเงื่อนไขผู้ว่าจ้าง โดยทีโอทีใช้เคเบิลจากจีนแทนที่จะใช้เคเบิลในประเทศนั้น ถึงแม้จะแก้ปัญหาด้วยการยกให้ฟรี แต่เคเบิลมันมีที่มาที่ไป ไม่ใช่ให้ฟรีแล้วจบ อาจได้กลับมาสัก 300-400 ล้านบาท แต่ต้องมองการเสียเวลา มองย้อนดูที่มา ที่ไป ต้องแยกให้ออก  บอร์ดพยายามไม่ให้ปนกัน จะย้อนกลับมาว่าเงินเสียไปเท่าไหร่ จะมีความผิดทางแพ่งหรือไม่ วันนี้ยังบอกอะไรไม่ได้ เพราะยังไม่มีความชัดเจนว่าต้องเสียเท่าไหร่ เพราะยังไม่เห็นยอด
          "กสทช.จะบอกมาว่ารับได้เท่าไหร่ จะเป็นวันที่รู้ ที่มาที่ไปทั้งหมด และรู้ว่าทีโอทีเสียหายแค่ไหน" ทั้งนี้บอร์ดเคยให้เวลาฝ่ายบริหาร 4-5 เดือนเพื่อติดตามโครงการนี้ เป็นการให้เกียรติฝ่ายบริหาร แต่เมื่อเห็นถึงความล่าช้า ปกปิด ซ่อนเร้นข้อเท็จจริง จึงต้องให้บอร์ดเข้าไปสอบข้อเท็จจริงเอง แม้ยังไม่มีผลกระทบแต่บอร์ดถือว่าเสียชื่อเสียงไปด้วย ทั้งๆที่บอร์ดพยายามติดตามทุกขั้นตอนมาโดยตลอด แต่ความเป็นบอร์ดทำให้พูดทุกเรื่องไม่ได้
          ทั้งนี้ น.อ.สมศักดิ์ ให้สัมภาษณ์ในระหว่างเดินทางไปประเทศญี่ปุ่น เพื่อเยี่ยมชมบริษัท DOCOMO R&D Center เพื่อดูความก้าวหน้าด้าน 5G พร้อมด้วยพิมพ์วิมล วงษ์สุวรรณ รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ สายงานการตลาด ทีโอที พร้อมคณะสื่อมวลชน
          5G ไทยไม่ล้าหลัง
          น.อ.สมศักดิ์กล่าวว่า ดีใจแทนประเทศไทยจากเดิมที่คิดว่าโทรคมนาคมประเทศไทยจะล้าหลังกว่าคนอื่น ประเทศอื่นที่กระตือรือร้นกันมาก แต่ประเทศไทยก็อยู่ในกรอบไม่ล้าหลัง รัฐบาลต้องการให้เกิดบริษัทโทรคมนาคมแห่งชาติตามโอกาสที่เหมาะสมและไม่เกิดผลกระทบกับประชาชน การมีศูนย์ R&D ถือเป็นเรื่องสำคัญ วันนี้เห็นได้เลยว่าที่ญี่ปุ่นทำโครงสร้างพื้นฐาน 5G เพราะต้องการดูแลประชาชนในทุกมิติตั้งแต่การนำทางชีวิตเกิดแก่เจ็บตาย
          ญี่ปุ่นมีแพลตฟอร์ม ซึ่งทีโอทีก็คงต้องคำนึงถึงแพลตฟอร์มเพื่อให้เข้ากับนานาชาติได้ เชื่อว่าทีโอที ไม่ตกเกมโดยต้องหันไปทำความเข้าใจกับผู้ที่อยู่ในองค์กรและผู้บริหารระดับสูงที่จะต้องให้ความสำคัญเรื่องการทำ R&D เพื่อให้สามารถเข้าไปรับใช้ประชาชนได้โดยเครือข่ายที่มีหน้าที่และศักยภาพทุกอย่างที่มี ต้องเอามาผนวกและคิดเพื่อประชาชน ทำตามกรอบและอำนาจหน้าที่เดิมที่ตัวเองได้รับมอบหมาย
          อีกสิ่งที่เห็นได้จากการมาดูงานในครั้งนี้คือบริษัทญี่ปุ่นยึดหลักเดียวกับเราคือ ITU ซึ่งเป็นตัว กำหนดกฎเกณฑ์สังคมโลก ทีโอทีเองก็ยึดหลักโทรคมนาคมโลกมาโดยตลอดจึงมีความคิดว่าให้คนที่มีความรู้ด้านนี้เฉพาะมาลงลึกให้ผู้ทำงานด้านนี้จริงๆมาดูเพื่อลงลึกสิ่งที่เขาทำด้านของโครงสร้างพื้นฐานอย่างไรให้ประชาชนญี่ปุ่นบ้าง
          "ปีหน้าญี่ปุ่นจะเป็นเจ้าภาพกีฬาโอลิมปิกน่าจะมีกิจกรรมที่ญี่ปุ่นเอาไว้ดูแลคนต่างชาติดูแลสังคม เป็นการเผยแพร่ภาพลักษณ์ที่ดีของญี่ปุ่นน่าจะเป็นโอกาสเหมาะที่คนไทยควรมาดูและศึกษาไว้เพราะถ้าดูกรอบระยะเวลา 5G ของญี่ปุ่นมันสอดคล้องกับระยะเวลาของเรา"
          ทีโอทีไม่สน PPP
          สำหรับบทบาทของทีโอทีในการให้บริการ 5G ควรเป็นอย่างไรนั้น น.อ.สมศักดิ์ กล่าวว่า ต้องยอมรับว่าศักยภาพทีโอทีถูกยึดติดอยู่กับระบบราชการ ถ้าเปลี่ยนแปลงตัวเองไม่ได้ก็ต้องยึดหลักตามศักยภาพที่ตัวเองมีอยู่ และเพื่อให้ก้าวไปข้างหน้าโดยการร่วมกับพันธมิตรที่มีศักยภาพ โดยการใช้ศักยภาพของทีโอทีที่เป็นรัฐวิสาหกิจในการทำงาน แต่ทั้งนี้ก็ต้องไม่เอารัดเอาเปรียบผู้ให้บริการรายอื่นด้วย
          "ตอนนี้แบบ PPP ไม่เหมาะสมกับการทำงานของทีโอทีหรือถ้าจะรวมตัวกันเป็นเป็นบริษัทโทรคมนาคมแห่งชาติ ความรวดเร็วจะทันกับสถานการณ์ที่ผ่านไปอย่างรวดเร็วหรือไม่"
          ที่เห็นสมควรคือร่วมกับพันธมิตร แล้วทีโอทีเช่าใช้  ถึงแม้จะเป็นการดำเนินการเองก็ตามก็ควรเป็นการเช่าใช้ เพราะเทคโนโลยีมันไปเร็วมาก ทีโอทีจะได้ไม่ต้องมาพัฒนาบุคลากรของทีโอทีเอง ศึกษาเองเพราะเกรงจะไม่ทันแล้ว คนอื่นไปถึงไหนกันแล้ว เหมาะที่สุดคือการเช่า และการหาพันธมิตรมาร่วมทำ ร่วมลงทุนโดยไม่ยึดหลัก PPP เพื่อทำให้เกิดประโยชน์สูงสุด เพราะทีโอทีก็เห็นอยู่แล้วว่า เรื่องใด ใครมีศักยภาพทีโอทีก็ใช้ศักยภาพของพันธมิตร โดยไม่ต้องลงทุน ซึ่งที่ผ่านมาทีโอทีใช้วิธีซื้อของมาแล้วมาใช้ซึ่งก็ไม่ทันกับสถานการณ์
          "วิธีเร็วที่สุดคือเอาศักยภาพของพันธมิตรมา แล้วแปะยี่ห้อทีโอที น่าจะดีที่สุด"การลงทุนเรื่อง 5G ต้องใช้งบประมาณสูง ทีโอทีกับ กสท โทรคมนาคม เป็นรัฐวิสาหกิจ ต้องร่วมกันลงทุนเพื่อเป็นตัวขับเคลื่อนให้รัฐบาล เพราะ 5G ส่วนหนึ่งเป็นการใช้งานเพื่อประชาชนในโรงพยาบาลหรือสถานที่ต้องใช้ดาต้าจำนวนมาก รวมทั้งในส่วนงานที่รัฐบาลเองไม่ต้องการให้ต่างชาติเข้ามารู้ข้อมูลของทางราชการ ก็จะมีทีโอทีเป็นตัวกั้นไว้ชั้นหนึ่งก่อน เพราะไม่ว่าข้อมูลส่วนบุคคลหรือข้อมูลของรัฐ ทีโอทีสามารถดูแลป้องกันได้
          TOT Mobile จิ๊กซอว์สำคัญ
          ส่วนงานที่ลืมไม่ได้หากทีโอที จะมุ่งไป 5G คือ TOT Mobile ซึ่งมีศักยภาพหลายอย่างแต่ไม่เอามาใช้ TOT Mobile มีเบอร์ มีคลื่นความถี่ ทีโอทีร่วมกับเอไอเอส ร่วมกับดีแทค ทำให้เห็นว่าโครงข่ายทีโอทีมีศักยภาพ แต่ทีโอทีไม่บุก ทีโอทีมองว่าเรื่องศักยภาพการขาย การบริการทีโอทีสู้คนอื่นไม่ได้ทั้งที่จริงๆ แล้วถ้าทีโอทีทำตรงนี้ทีโอทีมีศักยภาพมาก
          "ถ้าทีโอทีคิดจะทำ 5G เราต้องคิดว่าตรงนี้มีศักสภาพ ที่ผ่านมาเรามีเบอร์จำนวนมหาศาล มีโครงข่าย เราหาพันธมิตรดีๆมาพัฒนา เราเปลี่ยนวิกฤตให้เป็นโอกาส ผนวกกับโครงสร้างพื้นฐานไฟเบอร์ ออปติกที่มีอยู่ ใช้หลักการที่เรามีถนนของเรา เรามีโมบายล์ยูนิตรับสัญญาณในพื้นที่ปลายทาง รับดาต้าเพื่อให้เกิดประโยชน์ ตรงนี้จะเกิดได้ สามารถนำศักยภาพไปใช้ให้เกิดประโยชน์ได้หลายอย่าง"
          ทั้งนี้มีหลายเรื่องที่เป็นกลยุทธ์ย้อนกลับมาทำเป็นโมบายยูนิตได้เลยในทันที เช่นเรื่องการให้ข้อมูลข่าวสารภัยพิบัติธรรมชาติ ด้านบริการประชาชนเรื่องข้อมูลข่าวสารที่ประชาชนไม่มี ทีโอทีมีดาต้าให้บริการ ก็จะทำให้ความสำคัญกลับขึ้นมา มองว่าเป็นสิ่งที่จะทำให้ทีโอทีพลิกฟื้นขึ้นมาได้ แต่ก็ต้องไม่ขัดกับระเบียบหรือการแข่งขันเสรี หรือทำให้เกิดผลกระทบ "คนที่เป็นคนของรัฐหันมาใช้โครงข่ายของรัฐ จะทำให้งบประมาณของรัฐลดน้อยลงไปได้ เราเป็นรัฐก็ให้บริการคนของรัฐกันเอง ก่อนขยายไปให้บริการคนอื่นๆต่อไป แต่ถ้าไม่ดีคนของรัฐก็ไม่มาใช้บริการเท่านั้นเอง"
          ประธานบอร์ดทีโอที กล่าวย้ำว่าประเทศไทย  ถ้าต้องการก้าวไปข้างหน้าแบบก้าวกระโดด ก็ต้องหาพันธมิตรที่ศักยภาพ ที่มีความรู้ มีความเชี่ยวชาญ ทั้ง 4 ด้านคือ ABCD ประกอบด้วย AI, Blockchain, Cloud และ Big Data  ซึ่งพวกนี้เป็นตัวขับเคลื่อน ต้องนี้มีการเอาข้อมูลที่มีหลากหลายมาอยู่บนแพลตฟอร์มเดียวกัน เพื่อให้สามารถส่งต่อไปที่ประชาชนได้ง่ายๆ ไม่ใช้เป็นภาษาเทคนิค ต้องเป็นภาษาง่ายๆที่ประชาชนเอาไปใช้ได้เลย
          หมดเวลาทะเลาะกันแล้ว
          เมื่อถูกถามว่าเวลานี้ทีโอทีต้องปรับปรุงและเปลี่ยนแปลงอะไรบ้าง เพื่อรับมือกับ 5G และรับมือการควบรวมกับบริษัท กสท โทรคมนาคม น.อ.สมศักดิ์กล่าวว่าในแง่บุคลากรทีโอที ต้องหันกลับมามองตัวเอง มองสังคมโลก มองการก้าวไปข้างหน้า เพราะหากยังยืนอยู่แบบนี้ ยึดหลักแบบที่เคยทำมาในอดีต ทีโอทีก็จะไม่สามารถก้าวผ่านตรงนี้ไปได้
          "ต้องมีความสามัคคีในองค์กร ตัวเองต้องเปลี่ยนวิธีคิดให้ทันไปกับโลก และเห็นประโยชน์ประชาชนและสังคมเป็นสำคัญ ลดความขัดแย้งที่มีระหว่างกัน ซึ่งขณะนี้ก็ลดลงไปมากแล้ว ที่ผ่านมาเราต่างคนต่างทำตามหน้าที่ ที่ได้รับมอบหมายทำงานเป็นแท่งๆ แต่วันนี้เราเชื่อมโยงกัน ก้าวไปด้วยกันให้ได้ คลื่นความถี่กับโครงข่ายทุกวันนี้ต้องไปด้วยกัน ต้องเป็นแพลตฟอร์มเดียวกัน  ผู้บริหารก็ต้องมีการพัฒนา คนที่มาทำหน้าที่กรรมการบริหารก็ต้องเสริมสร้างให้คนปฎิบัติหน้าที่ให้ได้ เรามาหล่อหลอมเป็นหนึ่งเดียวกันก็เชื่อว่าสามารถก้าวไปข้างหน้าได้"
          นอกจากนี้ต้องมีความเข้าใจในการเปลี่ยนโครงสร้างของตัวเองให้เข้ากับยุคสมัย และต้องน้อมรับในสิ่งที่รัฐบาลมีความเห็นเพื่อให้ก้าวไปข้างหน้า เช่นการเปลี่ยนผ่านไปสู่บริษัทโทรคมนาคมแห่งชาติ หรือที่ต้องการให้ควบรวมระหว่างทีโอทีกับ กสท โทรคมนาคมต้องเป็นไปตามสิ่งที่รัฐบาลอยากให้เป็นแต่ควรศึกษาสิ่งที่จะทำให้เกิดประโยชน์กับองค์กร กับคนในองค์กร กำหนดกฎเกณฑ์เพื่อให้ก้าวไปข้างหน้า ทั้งผู้บริหาร สหภาพฯ และผู้ให้นโยบายต้องให้เป็นไปในแนวทางเดียวกัน คนทีโอทีและผู้บริหารต้องปรับตัวเองให้ทันกับการเปลี่ยนผ่านตรงนี้ไปได้ แต่ต้องไม่หยุดนิ่ง ต้องปรับตัวเองให้คู่ขนานกันไป
          "บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จะทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงได้ แต่ถ้าไม่เปลี่ยนแปลงวันนี้คุณก็อยู่ต่อไปไม่ได้ ต่อไปตำแหน่งรองกรรมการผู้จัดการใหญ่จะเปลี่ยนเป็นแบบสัญญาจ้าง เพื่อกระตุ้นให้เกิดการเปลี่ยนแปลง ไม่เป็นแบบเดิมๆ อีกต่อไป"
          กจญ.คนใหม่ต้องรอบรู้
          ส่วนสเปกของกรรมการผู้จัดการใหญ่คนใหม่ของทีโอที ที่อยู่ระหว่างการสรรหานั้น ในมุมมองของน.อ.สมศักดิ์ เห็นว่า ต้องมีความรู้ ความเข้าใจว่าองค์กรของตัวเอง มีศักยภาพอะไรบ้างที่จะเอามาใช้ให้เกิดอินโนเวชันไปข้างหน้า กับสิ่งที่ประเทศชาติเจออยู่ ต้องเป็นคนที่มีเครือข่าย หรือเป็นคนที่สร้างพันธมิตรเป็น นำพันธมิตรมาขับเคลื่อน ต้องรู้ศักยภาพตัวเองก่อนว่ามีอะไร เก่งตรงไหน และจะเอาใครมาเสริมเติมแต่งได้อย่างไร
          รวมทั้งต้องเข้าใจได้ว่าประเทศจะเคลื่อนไปทางไหน มองให้ไกล ไปให้ถึง มองตัวเองก่อนแล้วหาคนมาช่วยทำ  ที่สำคัญต้องมีคุณธรรม มีความเชื่อมั่นคนในองค์กรเป็นอันดับหนึ่ง ทำให้ทุกคนมองแล้วมีความเชื่อมั่นได้ ไม่ใช่มองแล้วคนนี้เป็นคนของใคร ต้องเป็นคนที่ทำให้คนอื่นเห็นได้ว่าจะนำพาไปได้ซึ่งเชื่อว่ามี แล้วถ้าเป็นไปได้ควรเป็นคนรุ่นใหม่ที่สามารถทำงานกับคนรุ่นอื่นๆได้ ก็จะสามารถก้าวผ่านไปได้ ที่สำคัญต้องรู้ยุทธศาสตร์ชาติด้วย เพื่อให้เกิดแผนแม่บท ให้เกิดแผนยุทธศาสตร์ที่สอดคล้องกับยุทธศาสตร์โลกที่ก้าวไปอย่างรวดเร็วได้
          "ควรเป็นคนที่สามารถนำสิ่งที่มีอยู่ไปประยุกต์ใช้ได้ คือควรรอบรู้ทั้งเรื่องบนดินไม่ว่าจะเป็นไฟเบอร์ออปติก เครือข่ายมือถือ บนอากาศอย่าง ดาวเทียมสื่อสาร หรือ ใต้น้ำ อย่างซับมารีน เคเบิล ที่สำคัญต้องบริหารจัดการเป็น ต้องรู้การเงิน การคลัง ไม่ใช่แค่จบวิศวะ แต่ไม่รู้เรื่องอื่น คือต้องมีความรู้หลากหลาย และนำมาประยุกต์ใช้ได้เป็น".

          บรรยายใต้ภาพ 
          น.อ.สมศักดิ์ ขาวสุวรรณ์ (ขวา) ประธานบอร์ดทีโอที กับ Masaji Katagiri, Ph.D. Senior Manager R&D Information Service Department ในโอกาสเยี่ยมชมบริการ 5G ที่ NTT DOCOMO R&D CENTER ประเทศญี่ปุ่น